Konuşma Bozukluğu İçin Evde Yapılan Uygulamalar

Özel çocuklarda ya da gelişim geriliği olan çocuklarda dil ve konuşma bozuklukları nedeniyle iletişim kurmada sorunlar yaşıyoruz. Bu çocuklar için haftada belirli saatlerde terapi alınsa da evde anne ve babalar kendini bu konuda yetersiz hissediyorlar. “ Ben ne yapabilirim çocuğum için ?” diye kendilerini yıpratmaya başlıyorlar. Hatta bazen durum öyle vahim durumlara geliyor ki, okulda çocuğun öğretmeni bile kendini bu konuda yetersiz hissediyor. Bu nedenle iş anneye düşüyor. Çocuk zamanın büyük bir kısmını okulda geçirdiğinden mutlaka öğretmene yol göstermeli ve bunu yapabilmek için kendisini de bu konuda geliştirmeli. Hep söylediğim gibi 2 seans terapi ile yol alınacak durumlar değil bunlar. Evde, okulda, sokakta her durumda fırsat yaratıp ek çalışmalar ile destek olmalıyız çocuklarımıza.

Bu nedenle anne, babalar ve değerli öğretmenlerimiz için konuşma becerilerini geliştirmeye yönelik deneyimlerim, öğrendiklerim ve tavsiyelerden toparladığım çalışmaları burada sizlerle paylaşmak istiyorum.

Öncelikle konuşma bozuklukları için çalışmalarımızı üç temel çerçevede planlıyoruz.

  1. Dinleme ve konuşma temelli
  2. Konuşma organlarının egzersizleri
  3. Kelime bilgisinin zenginleştirilmesi

DİNLEME VE KONUŞMA

Dinlemek konuşmanın öğrenilmesi için en temel kural olarak görülür. Dinleme ve sesleri tanıma için evde ya da sınıfta yapabileceğimiz basit etkinliklerden örnekleri sıralayalım hemen.

  • Anne çocuğa yere sırt üstü yatmasını söyler. Gözlerini kapatmasını söyler. Anne çocuğun etrafında farklı noktalardan çocuğun adını fısıldar ve çocuğun parmağı ile sesin geldiği yönü göstermesini söyler. Sonra anne yere yatar çocuk aynı uygulamayı anneye yapar.
  • Cam bir şişe yarıya kadar su ile doldurulur. Anne dudağını şişenin ağzına dayayarak şişeye üfler ve çıkan sesi çocuğa dinletir. Sonra aynı sesi çocuğun da çıkarması istenir. Daha sonra sıra ile farklı ritimler çıkarmaya çalışılıp birbirlerini taklit etmeleri sağlanır.
  • Silindir şeklinde bir kutuya (kahve kutusu olabilir) pişmemiş kuru fasulye taneleri, başka bir kutuya pişmemiş ince bulgur, başka bir kutuya da kırılmamış 2 adet bütün kabuklu ceviz konur. Sırası ile hepsi sallanarak çıkan sesler çocuğa dinletilir. Daha sonra farklı sıra ve sallama sayıları ile değişik dinletiler meydana getirilir ve aynı dinletiyi karşı tarafın da yapması istenir.
  • Basit hikayeleri kelime kelime okuyup çocuğa da tekrar ettirmek. Mümkünse bunu ayna karşısında yapmak iyi olacaktır.
  • 5 tane hayvan resmi kesilir kartonlara yapıştırılır. Bu etkinliği çocuğunuzla birlikte hazırlamalısınız. Daha sonra bu 5 hayvandan bir tanesinin sesini internetten bulup dinletin ve sesi çıkaran hayvanın kartını almasını isteyin. Tüm kartlarda aynı uygulamayı yapın.
  • 5 tane nesne resmi hazırlayın ve çocuğunuzla birlikte kartonlara yapıştırın. (saat , zil, nehir, deniz vs gibi sesi olabilecek nesneler seçin) yine bir önceki hayvan oyunundaki gibi tek tek nesne seslerini dinletip kartı bulmasını sağlayın.
  • Değişik komutların olduğu kartlar hazırlanır ve fanusun içine konulur. Komutlar “ayağa kalk, otur, zıpla, gül, koş, yürü, şarkı söyle, dans et, yabancı dilde konuş, köpek sesi çıkar...” şeklinde hazırlanabilir. Bu oyunu anne baba çocuk abla abi ile birlikte kalabalık olarak da oynayabilirsiniz. Önce tek kart çekerler ve verilen komutu sırayla herkes yapar.

Sonra iki kart birden çekerler. Önce yürü sonra dans et gibi.

Sonra 3 kart çekerler ve sırayla komutları yaparlar.

KONUŞMA ORGANLARI EGZERSİZLERİ

ÇENE EGZERSİZLERİ:

  • Çeneler gergin bir şekilde iken ağzı açma kapama hareketleri
  • Ağzımız açık iken alt çeneyi sağa sola hareket ettirmek
  • Ağzımız kapalı iken alt çeneyi sağa sola hareket ettirmek
  • Ağzımız kapalı iken sırayla sağ ve sol yanaklarımızı hızlı hızlı şişirmek
  • Başımızı yukarı kaldırıp tavana bakarken ağzımızı açıp kapatma

DİL EGZERSİZLERİ:

  • Ağzımız kapalı iken dil ile sağ yanağı şişirme
  • Ağzımız kapalı iken dil ile sol yanağı şişirme
  • Ağzımız kapalı iken dili üst dudak ve diş arasında gezdirme
  • Ağzımız kapalı iken dili alt dudak ve diş arasında gezdirme
  • Dili dışarı çıkarıp bir sağa bir sola kaydırma
  • Dili dışarı çıkarıp yukarı aşağı doğru çıkarma
  • Dil ile üst dudaklarda reçel varmış gibi yalama (dudağa reçel ve çikolata sürüp yapabilirsiniz)
  • Dil ile alt dudaklarda reçel varmış gibi yalama(dudağa reçel ve çikolata sürüp yapabilirsiniz)
  • Dil çıkarıp hafif ısırma
  • Dili u şeklinde kıvırarak çıkarma

BURUN EGZERSİZLERİ:

  • Burundan yavaş ve hızlı nefes alıp verme, nefes alıp verirken burun deliklerini açma
  • Burundan nefes alıp ağızdan verme
  • Ağızdan nefes alıp burundan verme
  • Burnu buruşturma

DRAMA EGZERSİZLERİ:

  • Şaşırma
  • Kızma
  • Üzülme
  • Ağlama
  • Gülme
  • Korkma
  • Evet
  • Hayır
  • Uyuma
  • Horlama
  • Esneme
  • Öksürme
  • Hapşırma

KELİME BİLGİSİ

Kelime bilgisini arttırmak için bir sürü oyun ve oyuncaktan yararlanabiliriz.

Piyasada bu konuda satılan çok başarılı kutu oyunları olduğu gibi evde çocuklarla da hazırlanacak etkinlikler yapabilirsiniz.

  • İsim, bitki, şehir, hayvan oyunu
  • Daha önce hazırladığınız hayvan eşya komutlar kartlarını kullanarak çocuktan 5 kart çekmesini isteyiniz. Seçilen bu 5 kart ile 2 dakikalık düşünme süresi verin ve bu kartları kullanarak bir hikaye uydurmasını isteyin

SEVGİ VE SAYGILARIMLA,

YEŞİM ETİ

© 2020, Özel Çocuk Gelişim Akademisi. Tüm Hakları Saklıdır.

web tasarım antalya